حاج ملا هادي السبزواري
478
شرح مثنوى
( ( 3568 ) ) خواب در بنهاده اى بيداريى * بسته اى در بىدلى دل داريى ن 1216 16 - ك 404 32 خواب در : در خواب . ( ( 3569 ) ) توانگرى پنهان كنى در ذلّ فقر * طوق دولت بندى اندر غلّ فقر ن 1216 17 - ك 404 32 بندى اندر غلّ : بسته خوب نيست . ( ( 3570 ) ) ضدّ اندر ضدّ پنهان مندرج * آتش اندر آب سوزان مندمج ن 1216 18 - ك 404 33 سوزان مندمج : بيت ذو القافيتين است . ( ( 3572 ) ) تا بگفته مصطفى شاه نجاح * السَّماحُ يا اوُلىِ النُّعمى رَباح ن 1216 20 - ك 404 34 نجاح : رستگارى . السماح : يعنى جود و بخشش ، اى صاحبان نعمتها ، ربحها و سودهاست ، نه زيان . ( ( 3573 ) ) ما نَقَص مالٌ مِنَ الصَّدقاتِ قَط * اِنَّمَا الخَيراتُ نِعمَ المُرتَبَط ن 1216 21 - ك 404 34 ما نقص : يعنى كم نگردد مال از صدقه دادن ، هرگز . و بدرستى كه خيرات و صدقات نيكو ربطى و مقرّبى است شما را . ( ( 3574 ) ) جوشش و افزونى زر در زكات * عصمت از فحشا و منكر در صلات ن 1216 22 - ك 404 36 زر در زكات : چنان كه زكات - به حسب لغت عرب - نموّ مال است . و اين بيت نيز ذو القافيتين است . و اشارت است به كريمهء * ( « إِنَّ اَلصَّلاةَ تَنْهى عَنِ اَلْفَحْشاءِ وَاَلْمُنْكَرِ » 29 : 45 ( 1 ) . ( ( 3577 ) ) زبل گشته قوت خاك از شيوه اى * ز ان غذا زاده زمين را ميوه اى ن 1217 3 - ك 404 36 زبل : سرجين . ( ( 3582 ) ) تا خرى پيرى گريزد ز ان نفيس * گاو بيند شاه نى يعنى بليس ن 1217 8 - ك 404 39
--> ( 1 ) قرآن كريم ، سورهء عنكبوت ، آيهء 45 . .